Avrupa Birliği'nin (AB) dijital piyasalardaki tekelci yapısını inceleyen ve önemli cezalar kesen düzenleyici kararları, dev teknoloji şirketi Google için yeni bir dönemin kapılarını açtı. AB tarafından uygulanan milyonlarca dolarlık rekor cezalara ek olarak, şimdi Avrupa genelindeki rakip şirketlerin ortaklaşabileceği söylenen büyük tazminat davaları, Google'a karşı küresel çapında hukuki bir savaş başlatma potansiyeli taşıyor.
Hukuk çevrelerindeki gelişmeler gösteriyor ki, Google artık sadece devlet kurumlarından gelen yaptırılarla değil, iş rekabetini korumaya çalışan diğer şirketlerin özel dava süreçleriyle de yüzleşmek zorunda kalacak. Bu durum, şirketin finansal yapısı ve gelecekteki operasyonel stratejileri üzerinde ciddi baskı oluşturabilir.
AB Ceza Süreci Yeni Bir Dev Çağ Açtı
Avrupa'nın Dijital Pazarlar Yasası (DMA) gibi yeni düzenlemeler ışığında hareket eden AB, 2017 yılından bu yana Google'a rekabet yasalarını ihlal ettiği gerekçesiyle milyarlarca dolarlık cezalar kesmiş oldu. Son olarak duyurulan rekor ceza, şirketin kendi servislerini arama sonuçlarında yapay olarak öne çıkarması ve uygulama geliştiricilerinin kullanıcıları daha düşük ücretli alternatif ödeme sistemlerine yönlendirmesini engellemesi suçlamalarına dayanıyordu.
Düzenleyici kurumlar bu tür kararlarla Google'ın rekabet kurallarını ihlal ettiğini resmi olarak kabul etmiş oluyor. Uzman görüşüne göre, bu hukuki statü, benzer gerekçelerle piyasada faaliyet gösteren diğer oyuncuların mahkemeler yoluyla büyük tazminatlar talep etmelerini kolaylaştıran sağlam bir zemin hazırlıyor.
Avrupa'daki Tazminat Davalarının Boyutu
Meseleye ilk pratik uygulamalardan biri, Almanya merkezli fiyat karşılaştırma platformu Idealo tarafından başlatılan süreç oldu. Berlin kentindeki mahkeme, Google aleyhine açılan bu tür davalarla mücadele kapsamında şirkete ciddi bir tazminat ödemesine karar verdi. Bu kararların her biri, ilgili pazarda rekabet ihlali iddiasıyla verilen en yüksek miktar arasındaydı.

Gelişmeler incelendiğinde, Avrupa'da açılacak potansiyel yeni davaların toplam değerinin on milyar doları aşabileceği öngörülüyor. Bu devasa mali yükün hem yargı süreçlerinde harcanacak hukuk masrafları hem de adli kararlar neticesinde ödenecek tazminat kalemlerinden oluşacağı belirtiliyor.
Google'ın Savunması ve Gelecek Kaygıları
Bu iddialara karşı hareket eden şirket yönetimi, tüm dava süreçlerinde suçlamaları kesin bir dille reddettiğini ifade ediyor. Şirket sözcüleri yaptıkları açıklamada, bazı rakiplerin kendi teknolojik ürünlerine yatırım yapmak yerine, mevcut hukuki durumdan faydalanarak ek mali kazanç elde etmeye çalıştığını dile getirdi.
Öte yandan, bu dava dalgası Alphabet'in yapay zekâ alanındaki devasa yatırımları gerçekleştirildiği kritik bir dönemde geldi. Şirketin son açıklanan finansal raporlarında halka açık olması nedeniyle ilk kez negatif serbest nakit akışı bildirmesi, Avrupa’da açılabilecek bu yeni ve çok sayıda hukuki sürecin şirkete beklenenden daha büyük mali yük getirebileceği endişesini artırıyor.