Gündem
Türkiye'de Sosyal Medya Dönemi Değişiyor: 15 Yaş Altına Yasak, 15-18 Yaşa Sıkı Denetim
Türkiye'de 15 yaş altına sosyal medya yasağı getiren yeni yönetmelik 1 Kasım 2026'da yürürlüğe giriyor.
Hexcore
3 dk
Veri Ağına Aktar
Türkiye, çocukların dijital dünyadaki varlığını kökten değiştirecek bir düzenlemeye imza attı. Resmî Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelik, 15 yaşından küçüklerin sosyal medya kullanmasını tamamen yasaklarken, 15-18 yaş arasındaki gençler için de ciddi kısıtlamalar getiriyor. Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan ve 1 Kasım 2026'da yürürlüğe girecek olan düzenleme, Türkiye'den erişim sağlayan yerli ve yabancı tüm platformları kapsıyor.
Yeni sisteme göre sosyal medya platformları, hesap açmak isteyen her kullanıcının yaşını doğrulamak zorunda kalacak. Bu işlem için e-Devlet üzerinden oluşturulan özel bir doğrulama kodu kullanılacak. Kullanıcı, bu kodu platforma yükleyecek ve sistem kişinin 15 veya 18 yaş sınırını geçip geçmediğini kontrol edecek. Kritik nokta şu: Platformlar bu işlem sırasında kullanıcının doğum tarihini, tam yaşını veya kimliğini belirleyen diğer bilgileri öğrenemeyecek. Yani sistem, sadece eşik değerini onaylayan bir kapı görevi görecek.
Yaş kontrolünde 15 yaşından küçük olduğu tespit edilen kişiler hesap açamayacak. Mevcut bir hesabın farklı yaş grubundan biri tarafından kullanıldığından şüphelenilirse platformlar hesabı askıya alabilecek. Kullanıcı, hesabına yeniden erişmek için yaşını doğrulamak zorunda kalacak.
Yönetmelik, 15 yaşını doldurmuş ancak henüz 18 yaşına ulaşmamış gençler için sosyal medya deneyimini baştan aşağı değiştiriyor. Bu yaş grubundaki kullanıcıların hesapları otomatik olarak gizli olacak ve çocuklar hesaplarını herkese açık hale getiremeyecek. Takipçi ve takip edilen listeleri de hesap sahibi dışında kimse tarafından görülemeyecek.
Mesajlaşma özelliklerine de ciddi sınırlamalar geliyor. Gençlere yalnızca takip ettikleri hesaplar mesaj gönderebilecek. Platformlar, mesajların okunup okunmadığını gösteren görüldü bilgisini de kaldıracak. Ayrıca şirketler, çocuk hesaplarını başka kullanıcılara takip önerisi olarak gösteremeyecek; çocuklar da diğer hesaplara yönelik takip önerileri görmeyecek. Telefon rehberleri ve diğer uygulamalardaki kişi listeleri üzerinden arkadaş bulma özelliği de bu hesaplarda çalışmayacak.
Düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri de sosyal medya akışlarıyla ilgili. Platformlar, 15-18 yaş grubundaki çocuklara canlı yayın açma imkânı sunamayacak. Ayrıca görselleri ve videoları sonsuz kaydırma (infinite scroll) özelliği de bu yaş grubu için devre dışı bırakılacak. Uzmanlar, bu iki özelliğin çocuklarda ekran bağımlılığını artırdığını ve dikkat süresini olumsuz etkilediğini belirtiyor. Yeni kurallar, platformların algoritmik akışlarını çocuklar için daha kontrollü hale getirmeyi amaçlıyor.
Yönetmelik, Türkiye'den erişim sağlayan tüm yerli ve yabancı sosyal medya platformlarını kapsıyor. Şirketler artık kullanıcıların yaşlarını kontrol etmek, çocuk hesaplarının gizliliğini korumak ve ailelere daha fazla denetim imkânı sunmak zorunda kalacak. Bu kapsamda platformların teknik altyapılarını 1 Kasım 2026'ya kadar uyumlu hale getirmesi gerekiyor. Aksi halde idari yaptırımlarla karşılaşabilecekler.
Düzenlemenin çocuk hakları ve dijital güvenlik açısından önemli bir adım olduğu belirtilirken, bazı uzmanlar yaş doğrulama sisteminin mahremiyet riskleri taşıyabileceğini ve gençlerin dijital okuryazarlığını kısıtlayabileceğini savunuyor. Önümüzdeki dönemde platformların bu kurallara nasıl uyum sağlayacağı ve uygulamanın sahada ne kadar etkili olacağı merakla bekleniyor.
Bundesbank Yönetim Kurulu Üyesi Michael Theurer, Avrupa'daki tahvil satış dalgasının kamu borcu endişelerini artırdığını belirterek bunun açık bir uyarı işareti olduğunu söyledi.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
