ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik askeri seçeneği yeniden masaya koydu. Florida'nın Fort Myers kentinde ara seçim çalışmaları kapsamında 23 Ekim'de konuşan Trump, Tahran yönetimine müzakere masasına dönme çağrısı yaparken, anlaşmaya yanaşılmaması halinde yeni bir askeri operasyon düzenlenebileceğini söyledi. Trump, olası müdahalenin 28 Şubat'ta ABD ve İsrail tarafından başlatılan Epic Fury (Destansı Öfke) operasyonundan daha küçük çaplı olabileceğini belirtti.
- Trump, İran'a anlaşma çağrısı yaparken askeri seçeneği açık tutuyor
- Yeni operasyonun Epic Fury'den daha küçük çaplı olabileceği ifade edildi
- Trump aynı konuşmada Küba'yı da askeri müdahaleyle tehdit etti
İran'a mesaj: Akıllılarsa müzakere ederler
Trump, İran yönetimine doğrudan seslenerek, "Akıllılarsa artık ciddi şekilde müzakere etmeye hazır olduklarını söylerler" dedi. Başkan, bu çağrının arkasında askeri bir baskı unsuru bulunduğunu gizlemedi. Anlaşmaya varılmaması halinde daha küçük ölçekli yeni bir Epic Fury operasyonunun düzenlenebileceğini söyleyen Trump, seçeneklerin tamamen kapanmadığını ima etti.
Epic Fury, ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a karşı başlattığı geniş çaplı hava saldırılarının kod adıydı. Operasyon kapsamında Tahran dahil çeşitli hedefler vurulmuş, İran'ın üst düzey liderleri hedef alınmıştı. Trump'ın yeni açıklaması, bu operasyonun bir benzerinin daha sınırlı bir kapsamla tekrarlanabileceği anlamına geliyor.
Daha önce seçim öncesi saldırı sözü vermişti
Trump'ın bu çıkışı, 8 Ekim'de Truth Social hesabından yaptığı açıklamayla çelişiyor. O tarihte Trump, ABD'nin 3 Kasım'daki ara seçimlerden önce İran'a saldırmayacağını duyurmuştu. İran'ın ekonomik ve askeri açıdan çok kötü durumda olduğunu savunan Trump, mevcut ablukanın tamamen sürdürüleceğini belirtmişti.
Fort Myers konuşması, bu taahhüdün ardından askeri seçeneğin yeniden gündeme getirilmesi açısından dikkat çekiyor. Ara seçim takvimi yaklaşırken Trump'ın sert dış politika mesajlarını öne çıkarması, kampanya stratejisiyle de ilişkilendiriliyor.
Küba da hedefte: "İran'dan dönerken ilgileneceğim"
Trump, İran açıklamalarının hemen ardından Küba'yı da hedef aldı. "İran'dan dönerken Küba'yla da ilgileneceğim" diyen Trump, askeri operasyonlardan dönen savaş gemilerinden birini Küba kıyılarının yaklaşık 50 yarda, yani 46 metre açığına demirletebileceğini söyledi.
Trump, böyle bir durumda Küba'nın teslim olacağını öne sürerek, "Sonra işi tamamlaması için Marco Rubio'yu göndereceğim" ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, savaş gemilerinin Küba açıklarından geçeceğini de belirtti. Bu sözler, Trump'ın aynı konuşmada iki ayrı ülkeye yönelik askeri tehdit dile getirmesi nedeniyle bölgesel gerilimi artırabilecek nitelikte.
Türkiye ve bölge açısından ne anlama geliyor?
İran'a yönelik olası bir operasyon, enerji fiyatları ve bölgesel ticaret hatları üzerinden Türkiye'yi de doğrudan etkileyebilecek bir başlık. Kaynak metinde operasyonun zamanlamasına, kapsamına veya olası hedeflerine dair somut bir takvim yer almıyor; Trump'ın ifadeleri tehdit ve müzakere çağrısı düzeyinde kalıyor. Bu nedenle yeni bir operasyonun ne zaman ve hangi ölçekte yapılacağı henüz netleşmiş değil.
Trump'ın açıklamaları, İran dosyasında diplomasi ile askeri baskı arasındaki dengenin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gösteriyor. Tahran'ın müzakere çağrısına nasıl yanıt vereceği ise önümüzdeki günlerin en kritik sorusu olarak duruyor.