ABD Başkanı Donald Trump, Hollywood'un küresel rekabette gerilediğini savunarak federal düzeyde film ve dizi prodüksiyon teşviki için somut adım atacağını duyurdu. Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada sektörün "tam bir felaket" olduğunu belirterek, Kanada başta olmak üzere dünyanın dört bir yanına kayan prodüksiyonların Kaliforniya ekonomisine ağır darbe vurduğunu söyledi.
-
- Trump, federal prodüksiyon teşvikinin iki partili destekle yasalaşmasını istiyor.
-
- Teşvik oranının yüzde 25 civarında olması bekleniyor, ancak resmi detay yok.
-
- Motion Picture Association CEO'su Charles Rivkin, hamleye hızlı destek verdi.
Teşvik planının detayları ne?
Trump'ın açıklamasında teşvikin kapsamı, bütçesi ve uygulama yöntemiyle ilgili somut bir rakam yer almadı. Ancak sektör temsilcileri ve "Hollywood Büyükelçisi" olarak anılan oyuncu Jon Voight'ın önerisi doğrultusunda kredinin başlangıçta yüzde 25 seviyesinde olması bekleniyor. Trump, vergi teşviklerine harcanacak paranın, hazineye dönecek gelirle on kat fazlasıyla telafi edileceğini iddia etti.
Hangi isimler destek veriyor?
Trump'ın bu çıkışına en hızlı destek, Motion Picture Association (MPA) CEO'su Charles Rivkin'den geldi. Rivkin, yaptığı açıklamada Amerikan stüdyolarının ve ekiplerinin yüzyılı aşkın süredir dünyanın izlemek istediği yapımları ürettiğini vurgulayarak, federal teşvikin sektörü yeniden ayağa kaldırabileceğini söyledi. Ayrıca oyuncu Spencer Pratt ve California Senatörü Adam Schiff de daha önce benzer bir federal kredi sistemini savunmuştu.
Siyasi denklem nasıl şekillenecek?
Trump, teşvikin yalnızca Cumhuriyetçilerin değil, Demokratların da desteğiyle hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı. Özellikle Kaliforniya gibi büyük ölçüde Demokrat eyaletlerde ciddi iş kayıpları yaşandığına dikkat çeken Trump, iki partinin bir araya gelerek yasayı hızla çıkarması çağrısında bulundu. Kongre'nin federal prodüksiyon teşvikini "derhal" onaylaması gerektiğini belirten Trump, bu adımın tüm Amerika'ya fayda sağlayacağını öne sürdü.
Sektör neden bu kadar kan kaybediyor?
Hollywood, son yıllarda hem maliyetlerin artması hem de diğer ülkelerin cazip teşvik paketleri sunması nedeniyle büyük prodüksiyonları kaybediyor. Kanada, İngiltere ve bazı Avrupa ülkeleri, yerli ve yabancı yapımlara yüzde 30'a varan vergi indirimleri sağlıyor. Bu durum, ABD'de on binlerce kişinin işsiz kalmasına ve sektörün üretim üssü olan Kaliforniya'nın ekonomik olarak zor duruma düşmesine yol açtı.
Türkiye'ye etkisi ne olur?
Türkiye'deki film ve dizi sektörü, son yıllarda uluslararası platformlar için önemli bir üretim merkezi haline geldi. ABD'de federal teşvikin hayata geçmesi durumunda, bazı büyük prodüksiyonların yeniden Hollywood'a yönelmesi beklenebilir. Ancak uzmanlar, Türkiye'nin düşük maliyet avantajı ve geniş stüdyo altyapısı sayesinde bu rekabette güçlü konumunu koruyacağını düşünüyor.
Teşvik ne zaman yasalaşabilir?
Trump'ın açıklamasına göre, iki partili liderlerle toplantılar yakında başlayacak. Ancak Kongre'nin gündeminde başka öncelikler olduğu için sürecin ne kadar hızlı ilerleyeceği belirsiz. Sektör temsilcileri, teşvikin yıl sonuna kadar yasalaşmasını umuyor. Bu süreçte MPA'nın lobi faaliyetlerini yoğunlaştırması bekleniyor.
Hollywood'un geleceği için ne anlama geliyor?
Federal teşvik, Hollywood'un küresel üretim merkezi olma iddiasını yeniden güçlendirebilir. Ancak uzmanlar, tek başına vergi indiriminin sektörü kurtarmaya yetmeyeceğini, altyapı yatırımları ve iş gücü eğitimi gibi ek adımların da gerektiğini belirtiyor. Trump'ın bu hamlesi, sektörün kaderini değiştirecek bir dönüm noktası olabilir.