Teknoloji
RTÜK’ten YouTube ve Sosyal Medya Düzenlemesi
RTÜK, dezenformasyon ve zararlı içerik artışı üzerine YouTube dahil dijital yayıncılar için lisans zorunluluğu getiriyor.
Hexcore
3 dk
25 Temmuz 2026
Son yıllarda sosyal medya platformları, dezenformasyon, şiddet içerikleri ve yaşa uygun olmayan yayınlar konusunda büyük eleştirilerin hedefi oldu. Özellikle gençlerin dijital dünyanın yoğun bir parçası olması nedeniyle bu mecraların yarattığı riskler hem kamuoyu hem de yasama gündeminde sıkça tartışılıyor. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), bu artan endişelere somut adımlar atarak düzenleyici yetkilerini internet ortamına taşıyor. RTÜK Başkanı Mehmet Daniş'ın yaptığı açıklamalar doğrultusunda, internet üzerinden sürekli yayın yapan dijital mecralde de geleneksel medya standartları uygulanacak ve ciddi yeni kurallar devreye girecek.
RTÜK yönetimi, dijital yayıncılık alanındaki denetim mekanizmalarını güçlendirmeyi amaçlıyor. Bu kapsamda bireysel ve bir kerelik paylaşımlar bu yeni düzenlemeden muaf tutulurken; düzenli haber programları, tartışma programları veya analizler içeren YouTube kanallarının belirli standartlarda yayın yapması şartıyla on yıllık bir lisans alması zorunlu hale getiriliyor. Lisans kapsamına giren ve profesyonel düzeyde içerik üreten bu platformlardan elde edilecek kazançların önemli bir kısmı devlet payına alınacak; düzenli olarak belirlenecek olan %1,5 oranındaki yayıncılık geliri payı da sistemin parçası olacak. RTÜK, teknik ve hukuki altyapıyı oluşturmak amacıyla şu anda büyük dijital platform temsilcileriyle görüşmelerini sürdürüyor.
Sosyal medyada en çok dikkat çeken içerik formatlarından olan sokak röportajlarına da yeni düzenlemeler getiriliyor. RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, kamuoyunu yanıltıcı bilgilerle besleyen, dezenformasyon içeren veya hakaret niteliği taşıyan bu tür yayınların önüne geçilmesini hedefliyor. Düzenleme ile bu mecralarda geleneksel habercilik etiği ilkelerinin uygulanması sağlanacak. Bu adım, hem içerik kalitesinin genel olarak yükselmesini sağlayacak hem de dijital platformlarda izleyici haklarının korunmasına hizmet edecek.
Milyonlarca saatlik videoyu insan gücüyle denetlenmesinin imkansız olduğu gerçeğine dikkat çeken RTÜK, bu zorluğu aşmak için yerli ve milli yapay zekâ teknolojilerinden faydalanacak. Yapay zekâ sistemleri devreye girerek nefret söylemi içeren yorumları, etik olmayan içerikleri veya telif haklarını ihlal eden materyalleri otomatik olarak tespit edecek. Sistemler, şüpheli içeriği önce uzman denetçilerin incelemine sunarak sürecin güvenilirliğini artıracak. Ciddi ve hukuki açıdan kabul edilemez ihlallerde ise platformlar ya içerikleri hemen yayından kaldırmak zorunda kalacak ya da erişim yasağı ile lisans iptali gibi ağır idari yaptırımlarla karşı karşıya kalabilecek.
Çocukların dijital dünyadan güvende yararlanmasını sağlamak için kullanılan Akıllı İşaretler Koruyucu Sembol Sistemi kapsamlı bir revizyondan geçiyor. Bu yeni sistemle; şiddetin çeşitli türleri, ayrımcılık içeren içerikler, intihar temaları, kumar ve uyuşturucu kullanımı gibi risk barındıran konular çok daha net işaretlenecek. Sisteme 10+ ve 16+ gibi yaş kategorileri eklenerek gençlerin hassasiyetine göre yayın saatlerinin yeniden düzenlenmesi planlanıyor. RTÜK’ten yapılan açıklamada, amaç çocukları dijital alandan uzaklaştırmak değil, bu alanda bilinçli ve güvenli bireyler olarak yer almaları için koruma kalkanı oluşturmak olduğu vurgulandı.
RTÜK tarafından gerçekleştirilen dijital okuryazarlık araştırması, gençlerin medya kullanım alışkanlıklarında önemli değişimler olduğunu gösteriyor. 26 ilde 7 bin kadar genç ile yapılan çalışmalarda; 15-21 yaş grubunun günlük televizyon izleme süresinde belirgin bir düşüş gözlendi. Daha da önemlisi dijital okuryazarlık düzeyi ciddi oranda iyileşti; düşük seviyede olanların oranı %35,6’dan sadece %13,9’a geriledi ve yüksek düzeyde bilgiye sahip gençlerin sayısı ise neredeyse iki katına çıkarak 2025'te %57,2 seviyesine ulaştı. Bu verilerle RTÜK, yaş doğrulama sistemleri ve ebeveyn kontrol araçlarının güçlendirilmesi gibi konulara ağırlık vermeye devam ediyor.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.