Hexcore
3 dk
Veri Ağına Aktar
OpenAI, ChatGPT'yi dünyanın en kârlı sohbet robotu haline getirirken milyonlarca çocuğun verisini izinsiz toplamakla suçlanıyor. Hawaii'de bir ebeveyn, 12 yaşındaki kızı ve 16 yaşındaki oğlu adına açtığı davada, şirketin çocuklardan hukuka aykırı şekilde veri kazıdığını öne sürüyor ve karşılığında şirket hissesi ya da nakit tazminat talep ediyor.
Dava dilekçesine göre OpenAI, kullanım koşullarında 18 yaş altındaki kullanıcıların ebeveyn veya yasal vasi izniyle hizmete erişebileceğini belirtse de, kayıt sırasında hiçbir yaş doğrulaması yapmıyor. Bu nedenle milyonlarca çocuk, izinsiz olarak ChatGPT hesapları açabiliyor ve sistem bu çocuklardan veri topluyor. Dava, OpenAI'nin çocukları kişisel bilgilerini paylaşmaya teşvik ettiğini, hatta "yetiştirdiğini" (grooming) öne sürüyor. Sağlık, ilişkiler, yüz ve vücut fotoğrafları, ses kayıtları, hayaller, duygular, korkular ve güvensizlikler gibi hassas verilerin toplandığı belirtiliyor.
Dilekçede, "Çocuklar ChatGPT için açık bir kitap gibidir ve ChatGPT onların her sayfasını sistematik olarak söker" ifadesi yer alıyor. Şirketin çocukları pohpohlayarak, duygularını onaylayarak ve kışkırtıcı sorular sorarak onları bir kardeşten, arkadaştan, öğretmenden veya ebeveynden daha fazla güvenmeye koşullandırdığı iddia ediliyor. Bu yöntemle toplanan devasa veri havuzunun, yapay zekâ modellerini eğitmek ve çocuk profilleri oluşturmak için kullanıldığı savunuluyor.
Davacılar, davanın bir toplu dava (class action) olarak kabul edilmesini istiyor. Onaylanması halinde, ABD'de ChatGPT'yi 18 yaşından küçükken kullanan herkes davaya katılabilecek. Tazminat olarak ise OpenAI'nin, her çocuğun ChatGPT'ye kazandırdığı token sayısıyla orantılı olarak hisse veya nakit eşdeğeri ödemesi talep ediliyor. OpenAI'ye göre 75 kelimelik bir sohbet yaklaşık 100 token değerinde. Dilekçede, "OpenAI, yapay zekâ modellerinin yarattığı muazzam serveti halkla paylaşma arzusunu dile getirdi. Bu dava, OpenAI'ye bunu yapma şansı veriyor — hem de çocuk mağdurlarından başlayarak" deniyor.
Dava, OpenAI CEO'su Sam Altman'ın bu yılın başlarında duyurduğu kamusal servet fonu planına atıfta bulunuyor. Altman, yapay zekâ gelirlerinden insanlara pay dağıtacak bir fon oluşturmayı, kısmen insanları yapay zekâya yatırım yapmaya teşvik etmek için önermişti. Davacılar, bu vaadin dava yoluyla hayata geçirilmesi gerektiğini savunuyor.
Dava ABD'de açılmış olsa da, OpenAI'nin küresel veri toplama pratikleri Türkiye'deki kullanıcıları da yakından ilgilendiriyor. Türkiye'de 18 yaş altındaki kullanıcıların ChatGPT'ye erişimi ebeveyn iznine tabi ancak pratikte yaş doğrulaması neredeyse yok. Olası bir toplu dava kabulü, benzer hukuki süreçlerin Avrupa ve Türkiye'de gündeme gelmesine zemin hazırlayabilir. Şu an için Türkiye'de açılmış resmi bir dava bulunmuyor.
Bu dava, yapay zekâ şirketlerinin çocuk verilerini nasıl topladığına dair küresel ölçekte bir emsal teşkil edebilir. Eğer mahkeme toplu dava statüsünü onaylarsa, milyonlarca aile OpenAI'den tazminat talep edebilir. Ayrıca dava, yapay zekâ modellerinin eğitiminde kullanılan verilerin kaynağı ve yasallığı konusundaki tartışmaları daha da alevlendirecek gibi görünüyor. OpenAI cephesinden henüz resmi bir açıklama gelmedi.
Character.ai, artan maliyetler ve davalar nedeniyle Chapter 11 iflas koruması başvurusu yaptı.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
