Meta, genç kullanıcılar üzerindeki olumsuz etkiler ve sosyal medya bağımlılığı iddialarıyla açılan davada 18 milyar dolara kadar ödeme yapmayı kabul ederek sektörde yeni bir dönemin kapısını araladı. Kaliforniya Başsavcısı Rob Bonta, bu uzlaşmanın yalnızca Meta için değil, TikTok, YouTube ve Snap için de emsal niteliği taşıdığını ve bu şirketlerin de benzer yükümlülüklerle karşılaşabileceğini açıkça ifade etti.
Facebook ve Instagram'ın sahibi Meta, ABD'de onlarca eyaletin oluşturduğu koalisyon tarafından açılan davanın ikinci haftasında uzlaşmaya gitti. Anlaşma kapsamında şirket, 18 yaş altındaki kullanıcılar için platformlarında köklü değişiklikler yapmayı taahhüt etti. Bu değişiklikler arasında yalnızca ebeveyn tarafından kaldırılabilecek günlük 2 saatlik kullanım sınırı, aşırı makyaj ve estetik ameliyat filtrelerinin devre dışı bırakılması, daha sıkı yaş doğrulama önlemleri ve gece modu bulunuyor.
Meta, uzlaşma kapsamında toplam tutarın yüzde 70'ine karşılık gelen yaklaşık 12,7 milyar doları eyaletlere 10 yıllık dönemde ödeyecek. Kalan 5,3 milyar dolarlık bölüm ise TikTok ve Alphabet bünyesindeki YouTube'un genç kullanıcılar için benzer değişiklikleri hayata geçirmesi şartına bağlandı. Bu koşul, Meta'nın uzlaşmasının sektör genelinde bir domino etkisi yaratmasını hedefliyor.
Kaliforniya Başsavcısı Bonta, Meta'nın uzlaşmasının sektördeki diğer şirketlere de açık bir mesaj verdiğini belirterek, "İşimiz bitmedi, onlardan da benzer sonuçlar bekliyoruz" dedi. Bonta, Kaliforniya'nın TikTok'a karşı devam eden bir davası bulunduğunu ve şirketin Meta'nın kabul ettiği uygulamalara benzer taahhütler vermesinin hedeflendiğini söyledi.
Bonta ayrıca Snap ile temas halinde olduklarını, TikTok ile görüşmeler yürüttüklerini ve YouTube'un da masaya gelmesini beklediklerini belirtti. Kaliforniya, New York ve 14 diğer eyaletin başsavcıları 2024 yılında TikTok'a karşı tüketiciyi koruma yasalarını ihlal ettiği gerekçesiyle dava açmıştı. Davada TikTok'un, genç kullanıcıların platformda geçirdiği süreyi artıran bağımlılık yapıcı özelliklerle zarar verdiği öne sürülüyor.
Meta, TikTok, YouTube ve Snap bu yıl dünya genelinde gençlerin sosyal medya kullanımına yönelik yasak ve sınırlama tartışmalarıyla karşı karşıya kaldı. Meta ve YouTube, yılın başlarında Los Angeles'ta görülen başka bir sosyal medya bağımlılığı davasını kaybetmişti. Davacı, otomatik oynatma ve sonsuz kaydırma gibi özelliklerin ruh sağlığına zarar verdiğini savunmuştu.
Meta ayrıca New Mexico Başsavcılığı tarafından açılan ayrı bir çocuk güvenliği davasında da mağduriyetle karşı karşıya. Bu dava, şirketin genç kullanıcıların verilerini koruma ve güvenliğini sağlama konusundaki eksikliklerini gündeme getiriyor. Tüm bu gelişmeler, sosyal medya platformlarının genç kullanıcılar üzerindeki etkilerine yönelik küresel bir düzenleme dalgasının habercisi olarak değerlendiriliyor.
Türkiye'de sosyal medya kullanımına yönelik benzer tartışmalar yaşanıyor. Ancak şu ana kadar Meta'nın uzlaşması gibi kapsamlı bir yaptırım uygulanmış değil. Türkiye'deki düzenlemeler daha çok içerik denetimi ve veri güvenliği üzerine yoğunlaşırken, genç kullanıcıların platformlarda geçirdiği süreye yönelik herhangi bir yasal sınırlama bulunmuyor. Meta'nın uzlaşması, Türkiye'deki düzenleyiciler için de örnek teşkil edebilir.
Meta'nın kabul ettiği değişiklikler, yalnızca ABD'değil, küresel ölçekte sosyal medya platformlarının işleyişini etkileyecek. Günlük 2 saatlik kullanım sınırı ve estetik filtrelerin kaldırılması gibi uygulamalar, diğer ülkelerdeki düzenleyicilerin de gündemine girebilir. Ayrıca, bu uzlaşma, sosyal medya şirketlerinin genç kullanıcıları koruma konusunda daha proaktif adımlar atmasını zorunlu kılacak.
Sektör uzmanları, Meta'nın bu uzlaşmasının, sosyal medya platformlarının iş modellerini yeniden gözden geçirmelerine yol açabileceğini belirtiyor. Özellikle reklam gelirlerine dayalı platformların, genç kullanıcıların ekran süresini azaltacak önlemler alması, gelirlerini olumsuz etkileyebilir. Ancak bu tür düzenlemelerin uzun vadede toplumsal fayda sağlayacağı da açık.
Meta'nın uzlaşma kapsamında kabul ettiği değişiklikler, genç kullanıcıların platformlardaki deneyimini kökten değiştirecek nitelikte. İşte öne çıkan maddeler:
| Değişiklik | Açıklama |
|---|---|
| Günlük kullanım sınırı | 18 yaş altı kullanıcılar için günlük 2 saatlik kullanım sınırı getirilecek; bu sınır yalnızca ebeveyn tarafından kaldırılabilecek. |
| Estetik filtreler | Aşırı makyaj ve estetik ameliyat filtreleri devre dışı bırakılacak. |
Bu değişikliklerin ne zaman hayata geçirileceği henüz netleşmiş değil. Ancak uzlaşmanın 10 yıllık bir süreci kapsadığı düşünüldüğünde, uygulamaların kademeli olarak devreye alınması bekleniyor. Meta'nın bu taahhütleri, sektördeki diğer oyuncular için de bağlayıcı olabilir.
BİM'in 29 Ağustos - 2 Eylül aktüel kataloğu yayınlandı.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
| Yaş doğrulama | Daha sıkı yaş doğrulama önlemleri uygulanacak. |
| Gece modu | Gece modu özelliği eklenecek, böylece gece kullanımı kısıtlanacak. |
