Yapay zeka destekli arama sonuçlarının yayıncılar üzerindeki etkilerine dair endişeler büyürken, ABD federal mahkemesinden Google lehine kritik bir karar geldi. Chegg ve Penske Media'nın Google'a karşı açtığı antitröst davaları, ABD Bölge Yargıcı Amit Mehta tarafından reddedildi. Yargıç Mehta, Google'ın AI Overviews gibi ürünlerdeki davranışlarının antitröst yasaları kapsamında yasa dışı olmadığına hükmetti.

Davaların Arka Planında Ne Var?

2025 yılında açılan davalarda Chegg, eğitim ve öğrenim platformu olarak Google'ın kendi eğitim içeriklerini yasa dışı bir şekilde kazıdığını öne sürdü. Bu durumun Gemini modellerinin söz konusu içerikleri neredeyse birebir yeniden oluşturmasına olanak tanıdığını ve sitenin trafiğini azalttığını iddia etti. Rolling Stone ve Variety gibi yayınları bünyesinde barındıran Penske Media ise benzer şekilde trafik kaybı yaşadığını belirterek dava açtı. Penske, organik arama için dizinlenen sitelerin içeriklerinin AI yanıtları için de kullanılmasının ve sitelerin bundan vazgeçme hakkının olmamasının adil olmadığını savundu.

Google ise bu yılın başlarında davaların reddedilmesi talebinde bulundu. Şirket, sitelerle arasında resmi bir anlaşma olmadığını ve arama motorunun doğal işleyişinin bu şekilde olduğunu savundu.

Yargıç Mehta'nın Gerekçesi Ne Oldu?

Yargıç Amit Mehta, kararında Google'ın web siteleriyle olan örtük anlaşmasının hukuki açıdan ilgili olmadığını vurguladı. Mehta, "Davacılar yalnızca, içeriklerini ücretsiz sunmaları durumunda Google'ın kendilerine arama trafiği göndereceğine dair bir 'beklenti' içinde olduklarını iddia etmişlerdir. Ancak bir beklenti, bir anlaşma değildir. Bu sadece genel bir arama motorunun nasıl çalıştığıdır." ifadelerini kullandı.

Mehta, Google'ın ne Chegg ne de Penske ile resmi bir düzenlemesi olmadığı için antitröst yasalarının uygulanamayacağını belirtti. Yargıç, arama motorlarıyla ilgili hukuki sorunların farkında olduğunu da gösterdi. Daha önce Adalet Bakanlığı'nın Google'a karşı uzun süredir devam eden arama antitröst davasını dinlemiş ve Google'ın yasayı ihlal ettiğine karar vermişti. Ancak hükümet o davada istediği sert cezaları alamamıştı.

Bu Karar Yayıncılar İçin Ne Anlama Geliyor?

Bu karar, yapay zeka aramalarının yayıncılar üzerindeki etkilerinden endişe duyanlar için bir gerileme olarak nitelendiriliyor. Özellikle AI Overviews gibi özelliklerin birçok sitede trafik düşüşüne yol açtığı belirtiliyor. Chegg ve Penske gibi büyük içerik üreticileri, Google'ın bu uygulamalarının antitröst yasalarını ihlal ettiğini savunmuştu. Ancak mahkeme, mevcut yasal çerçevede bu tür iddiaların geçerli olmadığını ortaya koydu.

Karar, arama motorlarının içerik kullanımına ilişkin düzenlemelerin geleceği açısından da önem taşıyor. Yargıç Mehta'nın gerekçesi, bir arama motorunun içerikleri dizinlemesi ve kullanıcıya sunmasının doğal bir süreç olduğunu, bunun bir sözleşme ilişkisi doğurmadığını vurguluyor. Bu durum, yapay zeka modellerinin eğitimi için içerik kazıma faaliyetlerine yönelik hukuki itirazların önünü kesebilir.

Türkiye'de Durum Ne?

Türkiye'de benzer tartışmalar yaşanıyor. Yerli yayıncılar ve içerik üreticileri, Google'ın yapay zeka destekli arama sonuçlarının trafiklerini olumsuz etkilediğinden şikayet ediyor. Ancak bu karar, Türkiye'deki hukuki süreçler için doğrudan bir bağlayıcılık taşımıyor. Yine de küresel ölçekte emsal teşkil edebilecek nitelikte. Türkiye'de Rekabet Kurumu'nun benzer konularda incelemeleri bulunuyor, ancak henüz Google'ın AI arama özelliklerine yönelik kesin bir yaptırım kararı alınmış değil.

Önümüzdeki dönemde yayıncıların bu karara itiraz edip etmeyeceği veya yeni davalar açıp açmayacağı belirsizliğini koruyor. Yargıç Mehta'nın kararı, antitröst hukukunun dijital platformların içerik kullanımına müdahalesi konusunda önemli bir sınır çiziyor.