Teknoloji dünyasının hafıza pazarında dev isimleri bellidir. Güney Koreli SK hynix, Samsung ve Amerikalı Micron bu pazarın üç ana oyuncusu olarak uzun süredir zirvede yer alıyor. Ancak son dönemde bambaşka bir gücün yükselişine tanık oluyoruz: Çin menşeli ChangXin Memory Technologies yani kısaca CXMT.
Bu yeni rakip, hem küresel ölçekte kapasite artırımı sağlamaya çalışıyor hem de Çin içindeki RAM kıtlığı gibi sorunları hafifletmek adına piyasaya hızla ürünler sürüyor. Pazarın büyüklüğü ve bu yükselen çipin teknik kapasitesi göz önüne alındığında, anakart üreticilerinin bu yeni çipler için BIOS güncellemeleri yayınlaması şaşırtıcı değil.
Gigabyte Yeni Bir Destek Hamlesi Yapıyor
Mesa üreticileri, CXMT (JEDEC standartlarına göre kısaltması 'CXSH') bellek çiplerini daha önce sadece Çin pazarındaki BIOS güncellemeleriyle desteklemişti. Şimdi ise donanım devlerinden Gigabyte gibi firmaların bu çip desteğini hem AMD'nin yeni Soket AM5 platformu hem de Intel'in LGA 1851 soketi için genişlettiğini duyurması dikkat çekici. Bu destek sadece var olmakla kalmıyor; aynı zamanda etkileyici hızlara ulaşma imkanı da sunuyor.
Gigabyte, kendilerine ait B850M FORCE model anakartlar üzerinde CXMT çiplerle donatılmış Lexar modüllerini 16 GB'lık kapasite ile test ederek inanılmaz bir performans sergiledi. Test sonuçlarına göre bu hafıza modülleri tek başına 8200 MT/s hıza çıkabiliyor, buna karşılık sadece 40 döngülük CAS gecikmesi (CL) sunuyor.
Gigabyte tarafından paylaşılan teknik detaylar da oldukça çarpıcı. Bu test yapılırken sistemin entegre grafik birimi bile aktif olarak kullanılmış durumda ancak bu durum çiplerde herhangi bir performans kaybına yol açmamış. Dahası, Monolithic Ryzen 5 8600G işlemci ile yapılan ölçümlerde AIDA64 gecikme değeri sadece 65.4 nanosaniyeye düşmüş.
Rakip ve Performans Karşılaştırmaları
Bu elde edilen rakamlar sektördeki standartlarla karşılaştırıldığında ne kadar önemli olduklarını daha iyi anlamak gerekiyor. Tipik performans gösteren Exora (EXPO) uyumlu kitler genellikle 80 nanosaniye civarında bir gecikme varken, JEDEC gibi genel kullanım standartları bu süreyi yaklaşık 100 nanisaniyeye çekiyor. LPDDR tabanlı sistemlerde ise nadiren 110 ila 120 nanosaniyenin altına inilebiliyor.
Garantisi olmayan ama yüksek hızlara ulaşan bir modülün, entegre grafik kullanıldığı şartlar altında bu kadar düşük gecikme değerlerine sahip olması, çiplerin sunduğu potansiyelin ne kadar üst düzey olduğunu gösteriyor. Gigabyte'ın açıklaması doğrultusunda 'CXSH' (ChangXin Hexadecimal) çip bazlı bellekler tüketiciler için yeni ve değerli bir tedarik kaynağı oluşturuyor.
Gigabyte bu destekle hangi kapasite ve entegre devreleri (IC) kullanan modüllerin desteklendiğini de detaylandırıyor. Söz konusu 16 GB'lık ve 24 GB'lık tek çipli (single-rank) veya 32 GB/48 GB çift çipli (dual-rank) modüller yeni hız rekorlarından faydalanabiliyor.
Çin Piyasası Dışında Gelecek Ne Olacak?
Gelişmeler heyecan verici olsa da, CXMT bellek çiplerinin ne kadarlık bir kısmının Türkiye ve Avrupa gibi uluslararası pazarlara ulaşacağı henüz net değil. Çipler şu an için ABD Ticaret Bakanlığı'nın özel listesinde yer almadığı için direkt ambargo altında değiller. Ancak bu durum, piyasadaki siyasi tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Piyasa beklentisi olarak, büyük teknoloji devlerinden birine rastlamak zor olsa da tüketici açısından endişe edecek bir durum yok. Sonuçta RAM gibi son kullanıcıya satılan ürünler, doğrudan üreticiden değil; Corsair, G.Skill veya Silicon Power gibi nihai bileşenleri monte eden markalar üzerinden satın alınıyor.
Hangisi ne olursa olsun, ana kart üreticilerinin bu yeni çipler için resmi uyumluluk yayınlaması ve böyle yüksek hızları stabilize etmesi, donanım hobisi tutkunları için önemli bir pozitif gelişmedir.