Fantastik Edebiyatta Okuması Zor Acayip İmlalı İsimler

### Fantastik Edebiyatta Okuması Zor Acayip İmlalı İsimler Bugün sadece Güzel Yurdum™ ile sınırlı kalmayan, işbu sorunsalı üreten Amerikanya’da bile milletin merak ettiği bir mevzuya değineceğiz. Spekülatif edebiyatta acayip imlalı isimler kullanmak nereden nasıl çıktı? ### Kısa Bağlam İlk kez bir yabancı forumda “Jarlaxle karakterinin ismi nasıl telaffuz edilir?” sorusunu gördüğümde bir anda kafam açılmıştı. “X karakterinin ismi nasıl telaffuz edilir?” sorusu genel bir soruydu. Sadece batı medeniyetinin dış kapı mandalları olan bize zor değildi. Bilakis batı medeniyetinin kendi çocukları da bu hususta zorluk yaşıyordu. ### Gerçek Dünyadaki Temeli Tire İşareti: Crusader Kings oynayanlar bilir, Avrupa’da orta çağ siyasetinde izdivaç idaresinin cefası çoktur. Orta çağ Avrupa’sı toprak ağaları için sülale yönetimi, takipi ve doğrulaması inanılmaz importante... ### Avrupai Kesme İşareti: Latince iyelik ilişkisini edat ile anlatmak için “de” edatı kullanılır. Latince kökenli dillerde,”aşağıgubardıklı” gibi yöreye bağlı soyadları bu iyelik edatı ile “de Aşağı Gubardık” biçiminde oluşturulur. ### Avrupai Aksan İşaretinin Kesme İşaretine Dönüşmesi: Latince kökenli dillerde sesli harflerin vurguları ´ ve ` aksan işaretleri ile işaretlenir. Pek çok isimde de bu aksan işaretleri mevcuttur. ### Glottal Stop Kesme İşareti: Glottal stop diye bir ses var, eğer glottal stoplu bir dil latin alfabesi kullanmıyorsa ve yazısı bir şekilde latin alfabesine translitere(2) edilecekse glottal stop sesi kesme işareti ile ifade edilir. ### Harf Çorbası İsimler: İsim uzunluğu memesini büyük oranda Polonlara ve Sanskritlere borçluyuz. İki kültür de ses çeşitliliği açısından çok zengindir ve bunu latin harfleri ile ifade etmek için ikili ve üçlü harf kalıpları kullanmak zorunda kalmışlar. ### Sonuc: Gerçek dünyada isimler bol ve çeşitlidir. Bilimkurgu ve fantezi külliyatı büyük oranda ABDnin beyaz kısmında yazıldığı ve tüketildiği için beyaz ABD kültürüne egzotik gelen isim kalıpları hunharca ve defalarca edebiyata alet edilip tüketici kesimde yanlış bir intiba yaratılmış. ### Dipnot: 1 fonotaktik: Dillerde hangi hecelerin yanyana gelebileceğini inceleyen ve kataloglayan bilim dalıdır. Eminim TDK bunu zamanında öztürkçeleştirmiştir ama resmi çevirisini bulamadım. Onun yerine İngilizce Phonotactic sözcüğünü translitere2 ettim. ### Kısa Kaynakça: http://tvtropes.org/pmwiki/pmwiki.php/Main/PunctuationShaker Apostrophes in Science Fiction and Fantasy Names http://io9.gizmodo.com/why-are-there-so-many-apostrophes-in-scifi-and-fantasy-1195895085 http://www.quickanddirtytips.com/education/grammar/apostrophes-in-science-fiction-and-fantasy-names http://www.behindthename.com/bb/fact/3171594 https://en.wikipedia.org/wiki/Click_consonant