Elon Musk'ın Neuralink gibi şirketlerinin öncülüğünde, beyinden bilgisayara arayüzler (BCI) son yılların en heyecan verici teknoloji alanlarından birini oluşturuyor. Bu sistemler sayesinde hareket yetisini yitirmiş hastaların sadece zihinleriyle cihazları kontrol etmesi mümkün hale geliyor. Ancak bu çözümlerin büyük çoğunluğu, beyin sinyallerini yakalamak için cerrahi müdahale ve beyne implant gerektiriyor.
Meta, işte tam da bu noktada devreye giren Beyin2Qwerty adı verilen devrimsel bir yaklaşım sunuyor. Bu sistem, geleneksel olarak zorunlu olan cerrahi işlemlere ihtiyaç duymadan çalışıyor. Bunun yerine, beyindeki faaliyetler sonucu oluşan zayıf manyetik alan değişikliklerini ölçmek için non-invaziv (cerrahi olmayan) Manyetik Elektroensefalografi yani MEG tarayıcılarını kullanıyor ve bu sinyalleri sanal klavyedeki tuş vuruşlarıyla eşleştiriyor.
Bu ilk konseptten gelen başarılı bir denemenin üzerine Meta, sisteminin ikinci versiyonunu piyasaya çıkardı. İlk sürüm geçen yıl kavramsal bir kanıt sunarken, yeni nesil versiyon on kat daha fazla veriyle eğitildi ve doğruluk oranlarında önemli bir sıçrama yaşadı.
Mevcut verilere göre, bu geliştirmelerle Meta’nın ortalama doğruluğu %61 seviyesine ulaştı. En iyi performansı gösteren katılımcının sözcük doğruluğunda yüzde 78 gibi etkileyici rakamlara ulaşabildiği belirtiliyor. Bu iyileşme önceki versiyona kıyasla çarpıcı bir fark yaratıyor; eskiden ortalama doğruluk oranı %40 civarındayken, en iyi kullanıcılar bile maksimum %48 seviyesinde kalıyordu.
Makineler için bu artış büyük bir kilometre taşı olsa da Meta, bu seviyenin klinik uygulamalar için henüz ideal olmadığını kabul ediyor. Yüzde 61'lik ortalama başarı oranı günlük konuşmalar veya etkileşimli kullanım senaryoları için hala güvenilir bulunmuyor ve rastgele (hit-and-miss) sonuçlar vermeye devam ediyor.
Ancak şirket, sistemi daha fazla veriyle eğiterek sürekli olarak performansı artırma yolunda ilerlediğini belirtiyor. Yapay zeka modelini geliştirmenin yanı sıra sistemin karşılaştığı teknik bir zorluk daha mevcut: Manyetik alan sensörlerinin boyutu. Mevcut MEG teknolojileri şu anda çok büyük ve hantal donanımlar gerektiriyor; bu cihazlar hem kullanıcıdan hem de oturduğu sandalyeden bile hacimli olabiliyor.
Yönetilebilirlik açısından büyük bir ilerleme kaydetmek için MEG sensörlerinde umut vaat eden gelişmeler bulunuyor. Bu yenilikler gelecekte cihazların daha küçük ve klinik ortamlarda kullanım için çok daha kolay yönetilebilir hale gelmesini sağlayabilir.
Meta'nın Neuralink gibi beyin cerrahisi gerektiren çözümlere sunabileceği bu non-invaziv arayüz, bir hastanın sadece el hareketleriyle web kamerası kontrol etmesi veya karmaşık oyunları oynayabilmesi aşamasından henüz çok uzakta. Bunun için uzun ve zorlu bir yolun kat edilmesi gerekiyor. Yine de beyin protezleri (neuroprosthetics) alanındaki bu gelişme son derece önemli bir ilerleme teşkil ediyor.
Yeni teknolojiler, gelecekte hastaların yaşam kalitesini geri kazanmasına veya artırmasına yardımcı olacak tıbbi cihazlar geliştirmesi potansiyeli taşıyor. Sadece Meta değil; Georgia Tech gibi akademik çevreler de kafa derisinin altına rahatça yerleştirilebilecek minyatür BCİ’ler geliştirirken, Valve kurucusu Gabe Newell gibi isimler de pilsiz çalışacak yenilikçi çözümler üzerine kendi girişimlerini hayata geçirmiş durumda.
Çin, Jiangsu eyaletinde 600 MW gücünde ve 2,4 GWh kapasiteli basınçlı hava enerji depolama tesisini devreye aldı.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
