Doğu Karadeniz İhracatçılar Birliği (DKİB) Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk İskender, bölgenin dış ticaret performansına ilişkin çarpıcı veriler paylaştı. Trabzon, Rize, Artvin ve Gümüşhane illerini kapsayan Doğu Karadeniz Bölgesi, 2026 yılının ilk yedi ayında ihracatta güçlü bir büyüme kaydetti. Geçen yılın aynı döneminde 925 milyon 372 bin 774 dolar olan bölgesel ihracat, bu yıl ocak-temmuz döneminde yüzde 18 artışla 1 milyar 92 milyon 760 bin 838 dolara ulaştı. Böylece bölge, ilk kez yedi aylık dönemde 1 milyar dolar barajını aşarak dikkatleri üzerine çekti.
İhracattaki bu ivme, yalnızca rakamsal bir büyüme değil; aynı zamanda bölgesel kalkınma, istihdam ve üretim kapasitesindeki olumlu gelişmelerin de bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle fındık, maden ve su ürünleri gibi katma değeri yüksek sektörlerdeki performans, Doğu Karadeniz’in Türkiye ekonomisine katkısını artırıyor.
Selçuk İskender’in açıklamalarına göre, bölge genelindeki ihracatın büyük bölümü Trabzon’dan gerçekleştirildi. Trabzon, 841 milyon 470 bin dolarlık ihracatla bölgenin lokomotifi olmayı sürdürürken, bu rakam toplam ihracatın yaklaşık yüzde 77’sine tekabül ediyor. Rize 119 milyon 758 bin dolar, Gümüşhane 76 milyon 929 bin dolar ve Artvin ise 54 milyon 604 bin dolarlık ihracatla sıralamada yer aldı.
İl bazındaki artış oranları ise dikkat çekici bir tablo ortaya koyuyor. Trabzon’da ihracat yüzde 18 artarken, Rize’de bu oran yüzde 4’te kaldı. Buna karşılık Gümüşhane yüzde 36 ve Artvin yüzde 33’lük artışlarla bölgenin en hızlı büyüyen illeri oldu. Özellikle Gümüşhane’nin gösterdiği performans, küçük ölçekli ekonomilere sahip illerin bile doğru stratejilerle ihracatta ciddi sıçramalar yapabileceğini kanıtlar nitelikte.
Bölge ihracatında sektörel dağılım, geleneksel ürünlerin hâlâ belirleyici olduğunu gösteriyor. Fındık, 563 milyon 178 bin dolarlık ihracatla açık ara ilk sırada yer aldı. Bu rakam, toplam ihracatın yarısından fazlasına denk geliyor. Fındığı, 150 milyon 614 bin dolar ile Maden ve Metaller, 132 milyon 335 bin dolar ile Su Ürünleri ve Hayvancılık Mamulleri ve 88 milyon 921 bin dolar ile Yaş Meyve Sebze takip etti.
Fındığın bu denli baskın olması, bölgenin tarımsal üretimdeki uzmanlaşmasını gözler önüne seriyor. Ancak maden ve su ürünleri gibi sektörlerdeki güçlü performans, ihracatın çeşitlenmesi açısından umut verici. Özellikle maden ihracatındaki istikrarlı artış, bölgenin yeraltı kaynaklarının ekonomiye kazandırılmasında önemli bir rol oynuyor.
Doğu Karadeniz Bölgesi, 2026 yılının ilk yedi ayında 124 farklı ülkeye ihracat gerçekleştirdi. En fazla ihracat yapılan ilk beş ülke sırasıyla İtalya, Rusya Federasyonu, Gürcistan, Almanya ve Fransa oldu. Bu ülkeler arasında en dikkat çekici artış Fransa’da yaşandı. Fransa’ya yapılan ihracat yüzde 72 oranında artarken, Almanya’ya yapılan ihracatta da yüzde 51’lik bir büyüme kaydedildi.
İtalya’ya yapılan ihracat yüzde 3, Rusya’ya yapılan ihracat yüzde 10 ve Gürcistan’a yapılan ihracat ise yüzde 18 oranında arttı. Bu veriler, bölgenin Avrupa Birliği ülkeleriyle olan ticari ilişkilerinin güçlendiğini ve Rusya ile Gürcistan pazarlarındaki istikrarın korunduğunu ortaya koyuyor.
Geçen yılın aynı dönemine kıyasla bu yıl 11 yeni ülkeye daha ihracat başladı. Filipinler, Arjantin, El Salvador, Sudan, Fransız Guyanası, Gambiya, Maldiv Adaları, Guyana, Türkmenistan, Gabon ve Hong Kong, bölgenin yeni ticaret ortakları oldu. Bu çeşitlenme, Doğu Karadeniz’in yalnızca geleneksel pazarlara bağımlı olmadığını, küresel ölçekte yeni fırsatları değerlendirebildiğini gösteriyor.
Özellikle Asya, Afrika ve Latin Amerika pazarlarına açılım, bölgenin ihracat potansiyelini artırırken, risk dağılımını da iyileştiriyor. Uzmanlar, bu yeni pazarların önümüzdeki dönemde daha da derinleştirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Doğu Karadeniz’deki ihracat artışının arkasında birkaç temel faktör bulunuyor. Öncelikle, fındık ve su ürünleri gibi temel ürünlerdeki küresel talep artışı, bölgenin ihracatını doğrudan etkiliyor. Ayrıca, maden sektöründeki yatırımlar ve üretim kapasitesindeki genişleme de ihracat rakamlarına olumlu yansıyor.
Bunun yanı sıra, ihracatçı firmaların yeni pazarlara açılma konusundaki çabaları ve devlet destekleri de bu başarıda önemli rol oynuyor. DKİB’in yönlendirmeleri ve ticaret heyetleri, firmaların yurt dışı bağlantılarını güçlendirmesine katkı sağlıyor.
Doğu Karadeniz Bölgesi’nin ihracat performansı, Türkiye’nin genel dış ticaret hedefleri açısından da kritik bir öneme sahip. Bölgenin 1 milyar doları aşan ihracatı, ülke genelindeki ihracat artışına paralel bir seyir izliyor. Özellikle tarım ve maden ürünlerindeki bu başarı, Türkiye’nin katma değerli ürün ihracatını artırma hedefiyle örtüşüyor.
Uzmanlar, bölgesel ihracatın sürdürülebilirliği için üretim altyapısının güçlendirilmesi, lojistik imkânların iyileştirilmesi ve yeni pazarlara yönelik tanıtım faaliyetlerinin artırılması gerektiğini belirtiyor. Ayrıca, döviz kurlarındaki dalgalanmalar ve küresel ekonomik belirsizlikler, ihracatçıların önümüzdeki dönemde dikkatle izlemesi gereken riskler arasında yer alıyor.
Selçuk İskender’in açıklamaları, bölgenin yıl sonu hedefleri konusunda da ipuçları veriyor. İlk yedi ayda yakalanan yüzde 18’lik artışın yıl geneline yayılması durumunda, Doğu Karadeniz’in 2026 yılını yaklaşık 1,8 milyar dolarlık bir ihracatla kapatması beklenebilir. Ancak bu hedefin gerçekleşmesi, küresel piyasalardaki talep koşullarına ve üretimdeki istikrara bağlı.
Bölge ihracatçıları, özellikle fındıkta rekolte ve fiyat istikrarının sağlanması, maden sektöründe yeni yatırımların devreye alınması ve su ürünleri ihracatında pazar çeşitliliğinin artırılması durumunda daha güçlü bir performans sergileyebilir. DKİB’in bu yöndeki çalışmaları, önümüzdeki aylarda daha net sonuçlar ortaya koyacak gibi görünüyor.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
