Son teknoloji donanım ve gelişmiş yazılım çözümleri artık yalnızca pahalı bilgisayarlara özgü değil. Geleneksel olarak ağınızda reklamları engelleyen DNS filtreleme sistemleri için ciddi bütçelere ihtiyaç duyulduğu düşünülse de, yenilikçi bir geliştirici bu algıyı tamamen yıkmayı başardı. Yalnızca 5 dolar civarında elde edilebilen ekonomik ve küçük bir mikrodenetleyici kullanılarak, aynı anda 500 binden fazla alan adını (domain) engelleyebilen çalışan bir filtre inşa edildi.
Bu tür donanımlar genellikle sınırlı hafızaları nedeniyle basit görevlerin ötesine geçemezken, bahsi geçen projede kullanılan ESP32-C3 gibi modern yongaların yeteneklerinin derinliği yeniden gözler önüne serildi. Bu küçük sistem, bir ana router’ın (yönlendirici) aksaması veya yeniden başlatılması durumunda devreye girecek ikinci ve yedek bir DNS çözücü görevi üstleniyor.
Geliştiricinin bu projesini mümkün kılan en kritik teknik detay, verimlilik odaklı bir yaklaşım sergilemesidir. ESP32-C3 gibi yonga setlerinin bazılarının yüksek modelle 8 MB'a ulaşan PSRAM adı verilen geniş hafızaları varken, kullanılan versiyon sadece 400 KB (kilobayt) RAM ve 4 MB flash belleğe sahip. Normal bir kelime listesini bu kısıtlı alana dize şeklinde kaydetmek imkansızdı.
Bu verimlilik sorununu çözmek için geliştirici hashing adı verilen özel bir yönteme başvurdu. Tam metin olarak domain adlarını saklamak yerine, tüm listedeki her bir ad üçe dokuz basamaklı benzersiz dijital parmak izleri haline getirildi (40 bit FNV-1a hashes). Bu zekice yöntem sayesinde üçüzlikler ve gereksiz eklemeler temizlenerek 537 binden fazla alan adı, yonga üzerindeki sınırlı flaş belleğe sığdırıldı.
Sistem çalışmaya başladığında, gelen herhangi bir DNS sorgusu önce aynı hashing algoritmasından geçirilir. Bu şekilde dijital imzası oluşturulur ve önceden hazırlanmış dizilmiş bu hash tablosunda hızlı bir ikili arama yöntemiyle (binary search) kontrol edilir. Eğer eşleşme bulunursa ilgili site veya reklam engellenir; aksi takdirde, sorgu dışarıdaki resmi çözücüye yönlendirilir.
Geliştiricinin paylaştığı bilgilere göre bu karmaşık işlem sadece 50 KB civarında bir RAM alanı kullanarak gerçekleştiriliyor ve engellenmiş olan ad isteklerine yanıt verme gecikmesi (latency) yaklaşık 10 milisaniye gibi inanılmaz düşük bir seviyede kalıyor. Bu, sistemin saniyeler içinde milimetrik hassasiyetle çalışabildiğini kanıtlıyor.
Geliştirici tarafından açıklanan bu projenin temel amacı asla AdGuard Home veya Pi-hole gibi dev bir altyapının yerini almak değildir. Bu sistem, daha ziyade ağ güvenliği ve kesintisiz erişim için küçük bir 'sigorta polisi' görevi görür.
Sistemin son kullanıcıya sunduğu karmaşık raporlama ya da detaylı istatistikler yerine minimal ve temel işlevsellik sunan basit bir arayüze sahiptir. Bu küçük cihaz, sadece birkaç on miliamper güç tüketerek sessizce ağ üzerinde çalışır ve ana DNS servisi kesildiğinde bile internet erişiminin tamamen kopmasını önleyerek sürekli filtreli sonuçlar sağlamayı hedefler.
Bu çözümün başka bir eğlenceli detayı ise, cihazın gücünü cep telefonu şarj cihazlarından veya yönlendiricinin arka USB portundan alabilmesidir. Gerekli veriler kabloyla aktarılmaz; bu küçük yonga sadece çok az güç çekerek sessizce görevini yerine getirir.
Hatta geliştirici, eğer harici olarak güncelleme yapmak istemiyorsanız sistemin iki firmware deposundaki ikinci depolama alanını tamamen silip yeni bloklama listesi veritabanı için kullanmanızı önermektedir. Bu optimizasyon sayesinde desteklenen domain sayısı 500 bine yaklaşırken, güncel versiyonunda bu sayı 537 bini bulabiliyor.
Hermansız ve basit yapısıyla, tüm ağınızda reklam özgürlüğünü en ucuz yoldan sağlayan bu proje, gömülü sistemlerin ne denli devasa yeteneklere sahip olduğunun en eğlenceli ispatlarından biri olarak karşımızda duruyor.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!
E-posta adresiniz yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar (*) ile işaretlenmiştir.
